Doğa bazen en büyük dersleri, en sessiz canlılarıyla verir. Mesela tembel hayvan... Adına bakınca insanın aklına çalışmayan, üretmeyen, ömrünü boşa harcayan bir canlı geliyor. Oysa gerçek tam tersidir. Bilim insanları onun yavaşlığını tembellikle değil, enerji yönetimi ile açıklar. Gereksiz yere hareket etmez, gücünü boşa tüketmez ve doğanın ritmine uyum sağlayarak yaşamını sürdürür. Şimdi dönüp kendimize bakalım. Sabahın ilk ışığıyla başlayan koşuşturma, gece bitmeyen yorgunluk, yetişmeyen işler, tükenen insanlar... Hepimiz hareket hâlindeyiz. Fakat şu soruyu ne kadar sık soruyoruz? Koşuyor muyuz, yoksa sadece yoruluyor muyuz? Bir de yıllardır dilden dile dolaşan meşhur söz var: "Para parayı çeker." İyi de nasıl? Masanın üzerine bir tomar para bırakın. Bir ay bekleyin. Eğer gerçekten para parayı çekiyorsa, yanına birkaç deste daha gelmesi gerekmez mi? Gelmez. Çünkü para mıknatıs değildir. Onu çoğaltan; bilgi, üretim, emek, sabır, doğru yatırım ve zamanlamadır. Sermaye elbette avantaj sağlar ama tek başına mucize üretmez. Çalışmayan aklın cebindeki para da bir gün tükenir. Belki de atasözünü yeniden yazmanın zamanı gelmiştir: "Para parayı değil, akıl fırsatı; fırsat da parayı çeker." İşin en düşündürücü tarafı ise şu... Biz "tembel" dediğimiz hayvanın doğaya uyumundan öğreneceğimiz çok şey varken, çoğu zaman kendi hayatımızı tüketen bir yarışın içinde kayboluyoruz. Sürekli daha hızlı olmayı başarı sanıyoruz. Oysa hız, yön yanlışsa sadece daha çabuk kaybettirir. Hayat, en çok koşanın değil; ne zaman duracağını, ne zaman yürüyeceğini ve ne zaman hızlanacağını bilenlerin omuzlarında yükselir. Belki de gerçek zenginlik banka hesabımızdaki rakamdan önce, düşünme biçimimizde saklıdır. Çünkü insanı ileri taşıyan yalnızca kazandığı para değildir; enerjisini nereye harcadığını bilmesidir. Ve belki de bugün kendimize sormamız gereken en önemli soru şudur: Gerçekten tembel olan; enerjisini boşa harcamayan tembel hayvan mı, yoksa ömrünü nereye harcadığını hiç sorgulamayan insan mı?